Op donderdag 8 oktober kwamen 120 erkende onderhoudsdeskundigen samen in Fort Sint Gertrudis in Geertruidenberg voor de jaarlijkse Sertum Erkendendag. Het thema van dit jaar was circulariteit in vastgoedonderhoud. De locatie paste daar goed bij. Het fort was ooit een munitieopslag, daarna onder meer een hotel en kantoorlocatie, en is nu een evenementenlocatie.
Van kennis consumeren naar kennis delen
Marcel Ponjee opende de middag met de stand van zaken. Hij benadrukte dat Sertum geen opleider is, maar het register waarin onderhoudsdeskundigen laten zien dat zij professionals zijn. In de 22 jaar dat Sertum bestaat, heeft het register steeds meer gezag gekregen. Sinds dit jaar halen geregistreerden hun PE-punten bij erkende opleiders. Marcel riep iedereen op om op tijd in te schrijven voor de resterende sessies en het eigen profiel actueel te houden. Volgens hem zit de meeste kennis bij de geregistreerden zelf. Bijeenkomsten als deze zijn bedoeld om die kennis met elkaar te delen.
Bob de Jong nam de zaal mee in de toekomstplannen. Sertum werkt op dit moment actief aan vier projecten. Bij de herstructurering verjongt het bestuur en worden geregistreerden actiever betrokken. Bij kwaliteitsbewaking legt Sertum de exameneisen vast, zodat voor opleiders en kandidaten helder is waar de lat ligt. De nieuwe vakgroep Gebouwbeheer krijgt een eigen bijeenkomst in het voorjaar, een besloten omgeving voor collegiaal overleg en eigen publicaties. Met het vierde project wil Sertum een betrouwbare bron van vakkennis worden, ook als het gaat om de kennis van collega’s die het vak verlaten. Bob nodigde geregistreerden uit om aan deze projecten bij te dragen.

Keynote: het grootste magazijn van Nederland
Michel Baars van het Urban Mining Institute groeide op in Geertruidenberg. Hij had eerder een inspectiebureau en was jarenlang circulair sloper. Zijn boodschap aan de zaal: onderhoudsdeskundigen lopen dagelijks rond in het grootste magazijn van Nederland, de gebouwde omgeving.
Volgens Michel overtuig je de markt niet met duurzaamheid, maar met prijs en risico. Door de beprijzing van CO2 worden materialen als beton, staal en aluminium de komende jaren duurder. Tegelijk komt er uit bestaande gebouwen veel minder materiaal vrij dan er nodig is. Daardoor worden de grondstoffen in gebouwen steeds meer waard. Michel liet zien hoe uit een meerjarenonderhoudsplan (MJOP) is af te leiden welke materialen wanneer vrijkomen. Hij gaf ook aan dat losmaakbaarheid steeds belangrijker wordt. Daar ligt volgens hem een sleutelrol voor de onderhoudsdeskundige. Ai loopt niet door een gebouw en kan niet beoordelen hoe losmaakbaar een element is. Die kennis zit bij de professionals in de zaal.
Met elkaar in gesprek
Na de pauze gingen de deelnemers in groepen met elkaar in gesprek. Evelien Nieuwenburg van Dembrane begeleidde dit deel met een AI-toepassing die de gesprekken anoniem vastlegt en de inzichten direct samenvat. De groepen toetsten die samenvattingen daarna zelf.

Aan veel tafels kwam dezelfde conclusie terug: goed onderhoud is in de kern al circulair. Repareren, conserveren en levensduur verlengen voorkomt vervanging en sloop. Deelnemers gaven er voorbeelden van, zoals het opknappen van luchtbehandelingskasten en houten kozijnen die werden omgedraaid omdat alleen de buitenkant verweerd was. Alleen wordt dit in het meerjarenonderhoudsplan en de begroting niet als circulair benoemd.
Als grootste valkuilen werden genoemd:
- Opdrachtgevers die sturen op de korte termijn.
- Vervangen op basis van leeftijd of een cosmetisch gebrek, terwijl een onderdeel technisch nog jaren meekan.
- Kennis die niet wordt vastgelegd, bijvoorbeeld over hoe een losmaakbaar element er later weer uit moet.
- Externe belemmeringen zoals netcongestie en regelgeving.
In de plenaire terugkoppeling werd duidelijk dat de inspecteur hierin niet alleen staat. Een circulaire keuze vraagt om aanvullende inspectie en advies, dus ook om een opdrachtgever die daar de waarde van inziet.

De middag werd afgesloten met een netwerkborrel. Sertum dankt alle deelnemers, de sprekers en Fort Sint Gertrudis voor een inspirerende middag.

📸 credits: Gio Wau